Rusiyanın Ukraynaya qarşı işğalçı müharibəsi davam etməkdədir. Səkkiz aydır davam edən müharibənin gedişi ilə bağlı ekspertlər Ukraynanın qələbə qazandığı, hər gün ərazilərini azad etdiyi, Rusiyanın isə addım-addım məğlubiyyətə doğru getdiyi qənaətindədirlər. Hərbi ekspert, Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin ehtiyatda olan polkovniki Sergey Qrabski UNİAN-a müsahibəsində müharibənin gedişi barədə danışıb.
Addim.az müsahibəni ixtisar və AYNA-ya istinadla təqdim edir:
– Bu günlərdə Ukrayna Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının Baş Əməliyyat İdarəsinin rəisi Aleksey Qromov Belarusda qoşunların və aviasiya qüvvələrinin toplandığını, ehtimal olunan hücuma hazırlığın getdiyini bildirdi. Hücum ehtimalı nə qədərdir və necə baş verəcək?
– Bizim üçün bu, heç də xəbər deyil. Şimal tərəfdən zərbə imkanlarının artırılması ilə birbaşa bağlı olan bu hərəkətləri biz kifayət qədər uzun müddət müşahidə etmişik. Belarus silahlı qüvvələri tərəfindən həyata keçirilən silsilə təlimlər, səfərbər edilmiş və texnika ehtiyatlarının siyahılarının daim yenilənməsi, zirehli transportyorların çaylardan keçib üzə bilməməsi üçün sınaqdan keçirilməsinə qədər texnikanın hazırlığının yoxlanılması və s. İdarəetmə sisteminin qurulması, hərbi aerodromların, logistika və nəqliyyat kommunikasiyalarının hazırlanması kimi amillər göz qabağında idi və sadəcə başa düşmək lazım idi ki, nəyi, nə vaxt və necə edəcəklər.
Həm də tamamilə aydın idi ki, Kiyevə hücum cəhdi çox mənfi nəticələrlə doludur. Ona görə də bu gün şimaldan Kiyevə hücum riski ilə bağlı sualı nəzərdən keçirmək yəqin ki, səhv olardı. Ümumiyyətlə, heç kim bu fikri rədd etmir, amma qısa müddətdə bunu gözləmək düzgün olmazdı.
Qərb istiqamətinə gəlincə, hərbi təcavüz başlanandan, müharibənin aktiv fazasından dərhal sonra müdafiə xətlərimizin hazırlanması üçün mütləq müəyyən tədbirlər həyata keçirilməyə başlandı. Ona görə də biz burada yeni heç nə görmürük. Bu, artıq baş vermiş və tamamilə göz qabağında olan proseslərin məntiqi davamıdır.
– Əgər Belarusdan hücum olarsa, sizcə, ordumuz Belarus ərazisindəki silah-sursat anbarlarını, məsələn, hərbi bazaları məhv edə biləcəkmi?
– Birincisi, hücum çox nisbi bir anlayışdır. Əlbəttə, biz həmişə ən geniş variantı nəzərdən keçiririk, o zaman qoşunların kolonları gedəcək, Kovel, Sarn, Korosten və daha sonra Kiyevə – şimal dəhlizinə doğru irəliləməyə çalışacaqlar. Mütləq belə genişmiqyaslı hücum olmayacaq, çünki o, başqa şeylərlə yanaşı, müəyyən nüanslarla, daha doğrusu, ərazi xüsusiyyətləri və s. ilə bağlıdır.
Əgər belə bir şey olarsa, hər hansı bir ölkənin tamamilə qanuni müdafiə hüququ var. Mülki əhalinin həyat və sağlamlığını, ordunun döyüş qabiliyyətini təhdid edən hərbi hədəf harada yerləşməsindən asılı olmayaraq, tamamilə qanuni hədəfdir və bu hədəfi məhv etmək üçün heç bir maneə yoxdur. Buna görə də, bəli, əlbəttə ki, təcavüz başlayarsa, Belarus ərazisindəki bu cür hədəflər Ukrayna Müdafiə Qüvvələri üçün tamamilə qanuni hədəflər olacaqdır.
– İsrail Rusiyaya bu pilotsuz təyyarələr verdiyini öyrənəndə artıq İrana zərbələr endirmişdi. İsrail başqa hansı tədbirləri görə bilər?
– İsrail həm onların, həm də bizim üçün işləyəcək bir tədbir görə bilər. Onlar başa düşməlidirlər ki, sonda ümumi düşmənlə müharibə vəziyyətindəyik. Və onlar öz “dəvəquşu siyasətini” dayandırmalıdırlar – Ukraynaya silah ötürməməlidirlər. Çünki hansı tərəfdə olduqlarına qərar verməlidirlər.
İsrail silahlarının iranlıların əlinə keçəcəyindən narahat olduğumuz yerlər bunlardır… Qoy onlar amerikalılara, ingilislərə, bizi kifayət qədər ciddi silah növləri ilə təmin edən bütün sivil dünyaya baxsınlar. İnanın ki, Rusiya üçün eyni HIMARS, “Pantsir” haubitsaları və digər silah növlərini almaq çox maraqlı olardı.
Ona görə də İsrailin bu siyasəti qətiyyən dözülməzdir. Onların edə biləcəyi yeganə şey hər biri cəbhənin öz sektorunda birgə, kifayət qədər aktiv fəaliyyətlərdə bizim səylərimizi onlarla əlaqələndirməkdir. İsrail başa düşməlidir ki, Ukrayna yıxılsa, İsraili heç kim xilas etməyəcək, mövcudluğu təhlükəyə düşəcək.
– İsrail indi necə davranmalıdır?
– Bu gün İsrail kimin yanında olduğunu, kimin əleyhinə olduğunu aydın şəkildə müəyyən etməlidir; və indiki kollektiv təhlükəsizliyimizi təmin etmək üçün tam miqyaslı prosesə qoşulmalıdır.
Başa düşmək lazımdır ki, İranın siyasi rejimi Ukraynada bacarıqlarını artıraraq İsrailə qarşı kütləvi şəkildə raketlərdən istifadə etməyə başlayacaq. İnanın ki, Ukrayna təcrübəsindən sonra İsrail üçün kütləvi hücumlara müqavimət göstərmək çox çətin olacaq, xüsusən də təkcə Hizbullahın ixtiyarında minlərlə raket olduğunu bilərik. Əgər onlar onu kütləvi şəkildə işə salmaq qərarına gəlsələr və Ukraynanın hipotetik məğlubiyyətindən sonra ikinci gücü alsalar, mən İsrailin mövcudluğunun lehinə mərc etmərəm.
– Tarixdə Rusiyanın indi apardığı müharibənin analoqu varmı?
– Yox. Rusiya 16-cı əsrdən bəri həmişə belə müharibələr aparır. Onların müharibə nəzəriyyəsində heç nə dəyişməyib – ətrafdakı hər şeyi məhv etmək.
– O cümlədən, öz canlı qüvvəsini, yəni əsgərini…
– Onlar əsgərlərini heç vaxt əsirgəmədilər. Rusiya tipik bir müstəmləkə imperiyasıdır, burada iki metropoliya var, Moskva və Sankt-Peterburq, qalan hər şey koloniyadır. Metropoliyalar bu koloniyaların hansısa resurs – insan, maddi, maliyyə təmin etdiyi müddətcə necə yaşaması ilə heç vaxt maraqlanmayıb. Orada nə baş verdiyi onlara əhəmiyyət vermir.
